ترازنامه چیست؟

ترازنامه چیست و چند نوع می‌باشد؟

ترازنامه چیست؟ترازنامه یکی از مهمترین گزارشات مالی است که وضعیت دارایی، بدهی و سرمایه یک واحد تجاری را در تاریخ مشخصی نمایش می‌دهد. به توصیف دیگر با توجه به اینکه ترازنامه وضعیت مالی شرکت را در یک زمان معین نمایش م‌یدهد می‌توان آنرا مانند یک تصویر از وضعیت واحد تجاری نیز معرفی نمود.

انواع ترازنامه:

الف) شکل حساب: همانگونه که اطلاع دارید شکل حساب، مطابق حرف T در زبان انگلیسی می‌باشد. در این روش، سرفصل‌های مربوط به دارایی‌ها در سمت راست و بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام در سمت چپ ترازنامه نمایش داده می‌شود. در این روش بیشتر بر روی معادله حسابداری تاکید می‌شود و باید جمع ارقام سمت راست با جمع اقلام سمت چپ ترازنامه برابر باشد. در صورت‌های مالی تهیه شده در ایران بیشتر از شکل حسابی برای ارائه ترازنامه استفاده می‌شود.

این ترازنامه از نوع حساب می‌باشد

دارایی‌ها:

 

بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام

 

 

 

داراییهای جاری:

 

بدهی‌های جاری:

موجودی نقد و بانک

 

حساب‌ها و اسناد پرداختنی تجاری

سرمایه‌گذاری کوتاه مدت

 

سایرحساب‌های پرداختنی

حسابها و اسناد دریافتی تجاری

 

پیش دریافت‌ها

سایر حساب‌های دریافتی

 

ذخیره مالیات

موجودی مواد و کالا

 

تسهیلات مالی دریافتی

سفارشات و پیش پرداخت‌ها

 

جمع بدهی‌های جاری

جمع دارایی‌های جاری

 

بدهی‌های غیر جاری:

دارایی‌های غیر جاری:

 

ذخیره مزایای پایان خدمت

دارایی‌های ثابت مشهود

 

سایر ذخائر

دارایی‌های نامشهود

 

جمع بدهی‌ها

سرمایه‌گذاری بلند مدت

 

حقوق صاحبان سهام:

جمع دارایی‌های غیر جاری:

 

سرمایه

جمع دارایی‌ها

 

اندوخته قانونی

 

 

سایر اندوخته‌ها

 

 

سود(زیان)انباشته

 

 

جمع حقوق صاحبان سهام

 

 

جمع بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام

 

ب)شکل گزارشی:

در این روش قسمت چپ ترازنامه یعنی حساب بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام در زیر سر فصل‌های دارایی آورده می‌شود. در شکل زیر نمونه گزارشی را مشاهده می‌کنید.

 

این ترازنامه بصورت گزارشی است

 

دارایی‌ها 

دارایی‌های جاری:

موجودی نقد و بانک

سرمایه گذاری کوتاه مدت

حساب‌ها و اسناد دریافتنی تجاری

سایر حساب‌های دریافتنی

موجودی مواد و کالا

سفارشات و پیش پرداخت‌ها

جمع دارایی‌های جاری

دارایی‌های غیر جاری:

دارایی‌های ثابت مشهود

دارایی‌های نامشهود

سرمایه گذاری بلند مدت

جمع دارایی‌های غیر جاری:

جمع دارایی‌ها

 

بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام 

بدهی‌های جاری:

حساب‌ها و اسناد پرداختنی تجاری

سایر حساب‌های پرداختنی

پیش دریافت‌ها

ذخیره مالیات

تسهیلات مالی دریافتی

جمع بدهی‌های جاری

بدهی‌های غیر جاری:

ذخیره مزایای پایان خدمت

سایر ذخائر

جمع بدهی‌ها

حقوق صاحبان سهام:

سرمایه

اندوخته قانونی

سایر اندوخته‌ها

سود(زیان)انباشته

جمع حقوق صاحبان سهام

جمع بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام

اقلام تشکیل دهنده ترازنامه:

هر ترازنامه‌ای فارغ از شکل گزارشی یا حسابی آن، باید شامل اطلاعات زیر می‌باشد:

  1. عنوان: عنوان شامل سه سطر جداگانه به شکل زیر است:
  • نام کامل واحد اقتصادی: که در ردیف اول عنوان نوشته می‌شود.
  • نام گزارش یا صورت حساب مالی: نام این گزارش"ترازنامه" می‌باشد و در دومین سطر عنوان ذکر می‌شود.
  • تاریخ گزارش :در سطر سوم عنوان، تاریخ آخرین روزی که این گزارش نمایش می‌دهد، ذکر می‌شود. این مورد باید به تاریخ خاصی اشاره داشته باشد و نه به دوره زمانی خاصی به عنوان مثال باید این قسمت به شکل یکی از تاریخ‌های زیر نوشته شود:

به تاریخ 1397/12/29 یا در تاریخ 1397/12/29

  1. واحد اندازه گیری : واحد اندازه گیری استفاده شده جهت ثبت رویدادهای مالی، باید در ترازنامه تهیه شده نمایش داده شود. این واحد در حال حاضر در ایران ریال می‌باشد و در کشورهای دیگر با توجه به واحد پولی آن کشور، واحداندازه گیری متفاوت می‌باشد.
  2. بخش حساب‌ها: در این قسمت از ترازنامه مانده هر یک از حساب‌های مربوط به گروه دارایی، بدهی و حقوق صاحبان سهام نمایش داده می‌شود.

در صورتی که ترازنامه به شکل حساب تهیه شده باشد، در سمت راست آن ابتدا دارایی‌ها و در سمت چپ آن، در قسمت بالا، ابتدا بدهی‌ها و زیر آن‌ها حقوق صاحبان سهام نمایش داده می‌شود. در صورتی که ترازنامه به شکل گزارش تهیه شده باشد ابتدا دارایی‌ها نمایش داده می‌شوند، بعد از آن حساب بدهی‌ها در زیر دارایی‌ها نمایش داده می‌شود و در نهایت حقوق صاحبان سهام آورده می‌شود.

نکته: در بخش دارایی‌ها ابتدا دارایی‌های جاری و سپس دارایی‌های بلند مدت ذکر می‌شود و در بخش بدهی‌ها نیز ابتدا بدهی‌های جاری و سپس بدهی‌های بلند مدت ذکر می‌گردد.

  1. جمع حساب‌ها:

پس از وارد کردن اطلاعات در ترازنامه باید جمع نهایی هر ستون نوشته شود. در نوشتن جمع نهایی باید موارد زیر رعایت شود:

  1. در ترازنامه به شکل حساب، جمع دو طرف ترازنامه همیشه باید با هم مساوی می‌باشند.
  2. در ترازنامه به شکل گزارش باید جمع بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام با جمع دارایی‌ها برابر باشد.
  3. زیر جمع نهائی دو خط موازی کشیده می‌شود.
نازی دواچی
1397/09/01